PB L 208 van 20250130, blz. 1

Besluit (GBVB) 2025/208 van de Raad van 30 januari 2025 ter ondersteuning van een project voor de bevordering van doeltreffende controle op de wapenuitvoer

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie, en met name artikel 28, lid 1, en artikel 31, lid 1,

Gezien het voorstel van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid,

Overwegende hetgeen volgt:

(1) In de integrale strategie voor het buitenlands en veiligheidsbeleid van de Unie, met als titel “Gedeelde visie, gemeenschappelijke actie: Een sterker Europa” en die in juni 2016 is bekendgemaakt, wordt de steun van de Unie voor de universalisering en de volledige uitvoering en handhaving van multilaterale verdragen en regelingen inzake ontwapening, non-proliferatie en wapenbeheersing bevestigd.

(2) Op 19 november 2018 heeft de Raad de EU-strategie tegen illegale vuurwapens, handvuurwapens en lichte wapens en munitie daarvoor, getiteld “Wapens beveiligen, burgers beschermen”, aangenomen. In die strategie wordt onder meer verklaard dat de Unie verantwoorde en doeltreffende wapenuitvoercontrole zal blijven bevorderen en dat zij de universalisering en uitvoering van het Wapenhandelsverdrag (“WHV”) zal blijven ondersteunen.

(3) Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB van de Raad1 bevat acht criteria waaraan aanvragen voor de uitvoer van conventionele wapens moeten worden getoetst. Een aantal derde landen heeft zich aangesloten bij dat Gemeenschappelijk Standpunt.

(4) In Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB is bepaald dat de lidstaten zich tot het uiterste moeten inspannen om andere wapenuitvoerende staten ertoe over te halen de in dat gemeenschappelijk standpunt vastgestelde criteria toe te passen.

(5) De activiteiten van de Unie betreffende het bevorderen van doeltreffende en transparante controles op de wapenuitvoer zijn sinds 2008 ontwikkeld als gevolg van Gemeenschappelijk Optreden 2008/230/GBVB van de Raad2 en Besluiten 2009/1012/GBVB3, 2012/711/GBVB4, (GBVB) 2015/23095, (GBVB) 2018/1016, (GBVB) 2020/14647 en (GBVB) 2023/2539 van de Raad8. De ondernomen activiteiten hebben met name ondersteuning geboden voor verdere regionale samenwerking en meer transparantie en verantwoordelijkheid, in overeenstemming met de beginselen van Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB en de daarin vastgelegde risicobeoordelingscriteria. De desbetreffende activiteiten waren gericht op derde landen in het oostelijke en zuidelijke nabuurschap van de Unie, derde landen in Centraal-Azië en Mongolië.

(6) Een aantal kandidaat-lidstaten van de Unie heeft steun ontvangen in het kader van de activiteiten van de Unie ter bevordering van doeltreffende en transparante controles op de wapenuitvoer. Dergelijke verdere activiteiten moeten gericht zijn op het ondersteunen van aspiraties betreffende toetreding van die landen tot de Unie en, vóór hun toetreding, hun partnerschap met de Unie en haar lidstaten op het gebied van controle op de wapenuitvoer.

(7) Met het WHV wordt beoogd de transparantie en verantwoordelijkheid in de wapenhandel te versterken. De Unie ondersteunt de daadwerkelijke uitvoering en universalisering van het WHV door middel van haar gerichte programma’s die overeenkomstig Besluiten 2013/768/GBVB9, (GBVB) 2017/91510 en (GBVB) 2021/2309 van de Raad11 zijn aangenomen. In het kader van deze programma’s wordt aan een aantal derde landen desgevraagd hulp geboden bij de versterking van hun systemen voor de controle op wapenoverdrachten, in overeenstemming met de vereisten van het WHV.

(8) Het is derhalve van belang om ervoor te zorgen dat de bijstands- en voorlichtingsactiviteiten waarin onderhavig besluit voorziet en die welke in het kader van programma’s van de Unie worden verricht, de daadwerkelijke uitvoering en universalisering van het WHV ondersteunen. Daartoe moet een coördinatiemechanisme in de vorm van regelmatige uitwisseling van informatie tot stand worden gebracht tussen de uitvoerende instanties die belast zijn met de voorlichtingsactiviteiten van de Unie inzake controle op de uitvoer van wapens, alsook tussen die uitvoerende instanties en de Europese Dienst voor extern optreden. Dankzij dat coördinatiemechanisme zullen deskundigen uit andere lidstaten — wanneer dit relevant is — deelnemen.

(9) De afgelopen jaren heeft de Unie tevens geholpen de controle op de uitvoer van producten voor tweeërlei gebruik in derde landen te verbeteren. Daarnaast moet worden gezorgd voor doeltreffende coördinatie tussen de activiteiten in het kader van het in dit besluit bedoelde project en de activiteiten die verband houden met dergelijke controles op de uitvoer.

(10) Het Duitse Bureau voor Economie en Uitvoercontrole, Bundesamt für Wirtschaft und Ausfuhrkontrolle (“BAFA”) is door de Raad belast met de technische uitvoering van Besluiten 2009/1012/GBVB, 2012/711/GBVB, (GBVB) 2015/2309, (GBVB) 2018/101, (GBVB) 2020/1464 en (GBVB) 2023/2539. Het BAFA is tevens een uitvoerende instantie voor projecten ter ondersteuning van de doeltreffende uitvoering van het WHV overeenkomstig Besluiten 2013/768/GBVB, (GBVB) 2017/915 en (GBVB) 2021/2309. Sinds 2005 voert het BAFA een aantal samenwerkingsprojecten van de Unie uit betreffende controles op de uitvoer van goederen voor tweeërlei gebruik. Het BAFA is de bevoegde uitvoercontroleautoriteit van Duitsland en heeft, naast het delen van zijn kerncompetenties met de bevoegde autoriteiten en andere staten, een uitgebreide kennis en expertise op het gebied van voorlichtingsactiviteiten ontwikkeld.

(11) De door dit besluit ondersteunde activiteiten dragen bij aan duurzameontwikkelingsdoelstelling 16 van de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling van de Verenigde Naties,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

1.
Met het oog op de uitvoering van de EU-strategie tegen illegale vuurwapens, handvuurwapens en lichte wapens en munitie daarvoor, getiteld “Wapens beveiligen, burgers beschermen” en Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB van de Raad, verleent de Unie verder steun aan een project voor de bevordering van doeltreffende controle op de wapenuitvoer.
2.

De doelstellingen van het in lid 1 bedoelde project zijn:

  1. a) de internationale handel in conventionele wapens verantwoordelijker en transparanter te maken;
  2. b) het risico van omleiding van wapens naar onbevoegde gebruikers te beperken.
De in de eerste alinea van dit lid genoemde doelstellingen worden verwezenlijkt door de overdracht van expertise ter ondersteuning van de aanpassing aan de wettelijke en operationele normen van de Unie en haar lidstaten, overeenkomstig Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB, met bijzondere aandacht voor de kandidaat-lidstaten van de Unie.
3.
Projectactiviteiten worden uitgevoerd ter aanvulling van en in synergie met bijstandsprojecten van de Unie op het gebied van controle op de uitvoer van conventionele wapens en goederen voor tweeërlei gebruik en, in voorkomend geval, met andere donorhulpprojecten op het gebied van uitvoercontroles.
4.
In de bijlage bij dit besluit wordt het project nader omschreven.

Artikel 2

1.
De hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (de “hoge vertegenwoordiger”) is verantwoordelijk voor de uitvoering van dit besluit.
2.
De technische uitvoering van het in artikel 1 bedoelde project is in handen van het Duitse Bureau voor Economie en Uitvoercontrole, Bundesamt für Wirtschaft und Ausfuhrkontrolle (“BAFA”).
3.
Het BAFA voert zijn taak uit onder de verantwoordelijkheid van de hoge vertegenwoordiger. Daartoe treft de hoge vertegenwoordiger de nodige regelingen met het BAFA.

Artikel 3

1.
Het financieel referentiebedrag voor de uitvoering van het in artikel 1 bedoelde, door de Unie gefinancierde project bedraagt 2100000,00 EUR.
2.
Voor het beheer van de uitgaven die worden gefinancierd uit het in lid 1 vastgelegde referentiebedrag gelden de procedures en voorschriften die van toepassing zijn op de begroting van de Unie.
3.
De Commissie houdt toezicht op het correcte beheer van de in lid 2 bedoelde uitgaven. Hiertoe sluit zij een overeenkomst met het BAFA. Daarin wordt bepaald dat het BAFA ervoor moet zorgen dat de bijdrage van de Unie zichtbaar is in een mate die overeenstemt met de omvang ervan.
4.
De Commissie streeft ernaar de in lid 3 bedoelde overeenkomst zo spoedig mogelijk na de inwerkingtreding van dit besluit te sluiten. Zij stelt de Raad in kennis van eventuele moeilijkheden die zich daarbij voordoen en van de datum van sluiting van de overeenkomst.

Artikel 4

1.
De hoge vertegenwoordiger brengt aan de Raad verslag uit over de uitvoering van dit besluit, op basis van de halfjaarlijkse verslagen die worden opgesteld door het BAFA.
2.
De Commissie brengt verslag uit over de financiële aspecten van het in artikel 1 bedoelde project.

Artikel 5

1.
Dit besluit treedt in werking op de datum van de vaststelling ervan.
2.
Dit besluit verstrijkt 36 maanden na de datum van sluiting van de in artikel 3, lid 3, bedoelde overeenkomst. Het verstrijkt echter zes maanden na de datum van inwerkingtreding ervan indien er binnen die termijn nog geen dergelijke overeenkomst is gesloten.
Gedaan te Brussel, 30 januari 2025.

Voor de Raad

De voorzitter

A. Szłapka


  1. Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB van de Raad van 8 december 2008 tot vaststelling van gemeenschappelijke voorschriften voor de controle op de uitvoer van militaire goederen en technologie (PB L 335 van 13.12.2008, blz. 99, ELI: http://data.europa.eu/eli/compos/2008/944/oj).

    (terug)
  2. Gemeenschappelijk Optreden 2008/230/GBVB van de Raad van 17 maart 2008 inzake steun voor EU-activiteiten ter bevordering van de controle op wapenuitvoer en van de beginselen en criteria van de EU-gedragscode betreffende wapenuitvoer bij derde landen (PB L 75 van 18.3.2008, blz. 81, ELI: http://data.europa.eu/eli/joint_action/2008/230/oj).

    (terug)
  3. Besluit 2009/1012/GBVB van de Raad van 22 december 2009 inzake steun voor EU-activiteiten ter bevordering van de controle op wapenuitvoer en van de beginselen en criteria van Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB bij derde landen (PB L 348 van 29.12.2009, blz. 16, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2009/1012/oj).

    (terug)
  4. Besluit 2012/711/GBVB van de Raad van 19 november 2012 inzake steun voor activiteiten van de Unie ter bevordering, bij derde landen, van de controle op wapenuitvoer en van de beginselen en criteria van Gemeenschappelijk Standpunt 2008/944/GBVB (PB L 321 van 20.11.2012, blz. 62, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2012/711/oj).

    (terug)
  5. Besluit (GBVB) 2015/2309 van de Raad van 10 december 2015 betreffende het bevorderen van doeltreffende controle op de wapenuitvoer (PB L 326 van 11.12.2015, blz. 56, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2015/2309/oj).

    (terug)
  6. Besluit (GBVB) 2018/101 van de Raad van 22 januari 2018 betreffende het bevorderen van doeltreffende controle op de wapenuitvoer (PB L 17 van 23.1.2018, blz. 40, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2018/101/oj).

    (terug)
  7. Besluit (GBVB) 2020/1464 van de Raad van 12 oktober 2020 over de bevordering van doeltreffende controle op de wapenuitvoer (PB L 335 van 13.10.2020, blz. 3, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2020/1464/oj).

    (terug)
  8. Besluit (GBVB) 2023/2539 van de Raad van 13 november 2023 ter ondersteuning van een project voor de bevordering van doeltreffende controle op de wapenuitvoer (PB L, 2023/2539, 14.11.2023, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2023/2539/oj).

    (terug)
  9. Besluit 2013/768/GBVB van de Raad van 16 december 2013 betreffende EU-activiteiten ter ondersteuning van de uitvoering van het Wapenhandelsverdrag, in het kader van de Europese veiligheidsstrategie (PB L 341 van 18.12.2013, blz. 56, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2013/768/oj).

    (terug)
  10. Besluit (GBVB) 2017/915 van de Raad van 29 mei 2017 over activiteiten van de Unie ter ondersteuning van de uitvoering van het Wapenhandelsverdrag (PB L 139 van 30.5.2017, blz. 38, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2017/915/oj).

    (terug)
  11. Besluit (GBVB) 2021/2309 van de Raad van 22 december 2021 over voorlichtingsactiviteiten van de Unie ter ondersteuning van de uitvoering van het Wapenhandelsverdrag (PB L 461 van 27.12.2021, blz. 78, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2021/2309/oj).

    (terug)